Икшыван ешлан окса полышым кузе налаш

«ЧОЛМАН» ГАЗЕТЫМ МАX-ЫШТЕ ЛУДЫНА!

Могай тиде окса? Тиде ешлан нунын тӱлымӧ подоходный налогын (НДФЛ) ужашыжым пӧртылтымаш. Вес семынже, шагалрак парышан еш-влаклан кугыжаныш НДФЛ-ын ставкыжым 13% гыч 6%-лан шагалемда, а 7% ойыртемжым, данный-влакым тергымеке, бюджет гыч единовременно тӱлымӧ окса семын пӧртылта. Тудым Российын Социальный фондшо тӱлаш палемда. 

Тудым кӧ налын кертеш? У окса полышым 18 ий марте (йоча-влак очно тунемыт гын, 23 ий марте) кок але утларак икшывым ончен куштышо официально пашам ыштыше ава-ача, опекун ден попечитель-влак налын кертыт. Оксам ава ден ачалан посна тӱлат. Йодмашым 2026 ийыште пуаш гын, ешын 2025 ийысе чумыр парышыжым шотыш налыт. Тудо регионысо илен лекташ ситыше оксан 1,5 кугытшо деч утларак лийшаш огыл. Кодший Башкирийыште илен лекташ ситыше окса 15 782 теҥгеш шуын. Тугеже, идалыкаш парышым 12 тылзылан да ешысе кажне еҥлан пайлымеке, кажнылан 23 673 теҥге деч шукырак лекшаш огыл. 

Могай условий? Ешын недвижимость объектше (пӧрт, пачер, дача, гараж да мланде) икте дене улыт гын, кугытышт шотышто чарак уке. Объект икмыняре гын, пачер-влакын чумыр кумдыкышт ешысе ик еҥлан 24 квадрат метр деч, пӧртын кумдыкшо ик еҥлан 40 квадрат метр деч, оласе мланде участок 0,25 гектар да селасе мландын кугытшо 1 гектар деч кумда лийшаш огытыл. Тыгак ик автомобиль, моторный пуш, трактор але вес самоходный техника лийын кертыт. Еш шуко икшыван, ешысе еҥын инвалидностьшо уло але автомобильыштым социальный полыш семын пуымо гын, окса полышым налше ешын кок икгайрак транспортышт лийын кертеш. 

Кугытшо могайрак? Оксан кугытшо ава ден ачалан посна шотлалтеш, тудо тӱлымӧ НДФЛ деч шога. Тыгак идалыкаш пашадарым, налме премийым, моло выплатым шотыш налыт. Мутлан, кодший ава чумыржо 700 тӱжем теҥге оксам ыштен налын. Тудын НДФЛ ставкыже - 13%, тугеже парыш гыч кучен кодымо налогшо 91 тӱжем теҥгеш шуэш. 6% ставка годым налог 42 тӱжем теҥге лиеш ыле. Ава у окса полышлан йодмашым пуа гын, 49 тӱжем теҥге ойыртемжым налеш (91000-42000=49000). 

Ава-ача идалыкыште мыняр тылзе пашам ыштымышт тӱҥ огыл. Нунын деч НДФЛ-ым ик тылзе пашам ыштымылан кучен коденыт гынат, ойыртемжым садак пӧртылтат. Ава идалык мучко декретыште лийын, НДФЛ-ым тӱлен огыл - тугеже, оксам налашат праваже уке. 

Йодмашым кунам да кузе пуыман? Тудым 1 июнь гыч 1 октябрь марте налыт. Шушаш ий гыч тиде жапым май гыч октябрь марте палемденыт. Тыгай окса полышым налашлан правам автоматически огыт шуйо, йодмашым кажне ийын уэмдыман. Тудым Госуслуги, МФЦ гоч але Россий Социальный фондыш шкеак миен пуаш лиеш. Тергымаш лу гыч кумло кече марте шуйна. Йӧплымаш деч вара окса счетыш вич кече коклаште миен шуэш. 

Лекше йодышым «Госуслуги» порталыште, тыгак 8-800-100-00-01 единый контакт-рӱдерыш тугок йыҥгыртен рашемдаш лиеш (шочмын-изарнян 9.00 шагат гыч 18.00 шагат марте, кугарнян 9.00 гыч 16.45 шагат марте пашам ыштат).