Читаем «Чолман» в MAX!
Все новости
Саман увер
5 Апрель , 21:21

Кугече вашеш

Кугечылан кушкыжмын ямдылалташ  тӱҥалыт. Кушкыжмо - сурт кӧргым, чийыме вургемым, мончам, клатым эрыктылме кече. Клатым молан мушкыт? Вес тӱня гыч  вӱргечын пелйӱд эртымек толаш тӱҥалыт, волгалтмешке клат ончылно вучен шинчат. Перемеч ыштыме, мончаш пурен, у тувыр чийме кече.  Вӱргече - вуй кочмо кече. Вуйым шолтен (шылымат пыштеныт), кастене родо-тукым дене пырля пайремлат.

Но сӧсна вуй да шыл огыл. Изарня - сорта кече. Кугарня - каныме кече. Икте-весе деке унала коштыт. Шуматкечын адак пӧртым мушкат, сорта кече деч кодшо настам, шовычым, салмам, салма тоям, мелна кӱэштме арверым, пура ведрам, пура совлам - чыла мушман. Рушарня - Юмын волымо (кумалтыш) кече. Эрден эрак мончаш олтет, мелна руаш ден пурам кодшо водынак ямдылыман. Монча шумеке, ончыч сурт кугырак (пӧръеҥ) кая. Вара ӱдырамаш - сурт оза вате, мончаш пурен лектешат, эре вургемым чиен, мелнам кӱэштеш. Мелна кышыл воктен шичмеке, сут кугырак чоклаш тӱҥалеш. Ӱстембалне пура корка, мелна кышыл эре шовычыш шындалтеш да сорта лийшаш. Сортам ылыжтен , кумалтыш мутым ойлат. Сорта йӱлен пытышаш годым, кум мелнам чывыштал налын, сорта пундаш дене пырля тулеш йӱлатен колтат. Тидын годымат  тул водыжлан чоклен йӱлатат - ужатат. Вара еш дене ӱстелтӧрыш шинчын, пайрем сий дене сийлалтыт. Чоклымо мелна кышыл дене пура корка эрласе кече марте ӱстембалне шинчышаш улыт. Рушарнян мландым тӱкаш, эҥерыште колым кучаш, пушеҥгым тодышташ ок йӧрӧ. Шочмын - Юмын кӱзымӧ кече. Ӱстебалне кодшо теҥгечысе мелна кышыл гыч тугак кум чывыштышым чывыштал налыт, тулшолеш чоклен-чоклен, йӱлатен  колтет. Тиде кечын у шӱрӧ лемым шолтыман. Пошкудо, у лемым подылаш родо- шочшетым ӱжаш лиеш.

Тыгеракын мыйым туныктеныт ава-ачам-влак. Тендан велне кузела эртарат Кугечым?

Автор: Т.ИРБУЛАТОВА. Тӧргымдӱр, Мишкан район.
Читайте нас