Пожар лӱдыкшӧ жапыште кузе штраф деч аралалташ?

Кеҥеж тӱҥалтыште Башкирийыште чодыралаште лу пожар лийын. БР Чодыра озанлык министерствын увертарымыж почеш, пожар талышныме шым случайже еҥ-влакын титакышт дене кылдалтын, молыжо пӱртӱсын вийжылан кӧра ылыжын, ик пожарже тул электровоштыр гыч пушеҥгылаш лупшалтмылан кӧра тарванен. Тул чумыржо 25 гектар утла мландым авалтен.

Пожар ваштареш кучедалме режим мом ончыкта?

Вес семынже, пожар лийын кертме лӱдыкшӧ пешат кугу. Тидлан кӧра лӱдыкшыдымылык шотышто эшеат тӱткӧ лийман да ешартыш каҥаш-влакым шуктыман.

Мутлан, куштырам йӱлаташат кудывечыште, сад-пакчаште тулотым ылыжтыман огыл, тыгак чодыра аланыште шашлыкым жаритлаш ок лий. Пожарный инспектор, чодыра пашаеҥ, верысе администрацийын еҥже-влак тидым эскерат, нуно рейд-влакым эртарат да правилым пудыртышо-влаклан штрафым пыштат. Пожар ваштареш кучедалме режим молгунам шыжын пелыж марте шуйна, но эн пӱсӧ тургымжо - тиде кеҥеж. 

Кум районышто чодыраш пураш чареныт

Кеҥежым пожар лийын кертме лӱдыкшӧ икмыняр гана кугемеш. Юж 30 градус марте ыра, кенета мардеж пуал колта. Тыгай годым туллан ылыжын талышнаш ик шырпе пырче але йӧртыдымӧ тамакын окуркыжат ситат. Статистика увертарыме почеш, игечын да верысе ландшафтын ойыртемыштлан кӧра чодырасе пожар-влак утларакшым Зауральеште лийыт. Кундемысе Чодыра озанлык министерство Абзелил, Баймак, Бурзян районлаште пожар лӱдыкшым чактарыме йодмашым пеҥгыдемдаш шӱден. Чодырасе пожар-влак шотышто ситуаций начаремеш гын, пожар лӱдыкшыдымылык йодышым республика мучко эшеат тӱткын текшырен кертыт. 

Штраф-влак могай улыт?

Пожарный службын, полицийын пашаеҥже, егерь-влак чӱчкыдын чодыралашке патрульыш лектыт. Нуно пожар лӱдыкшыдымылыкым шуктымо йодмашым пудыртымым верештыт гын, штрафым тӱлыктен кертыт. Пожар ваштареш кучедалме режим годым еҥ-влаклан административный штрафын кугытшо 40-50 тӱжем теҥгеш, юрлица-влаклан 600 тӱжем гыч 1 миллион теҥге марте шуэш. Штраф деч пурышо оксам кугыжаныш пожар ваштареш кучедалме техникым налаш кучылтеш. 

Чодырасе пожар ваштареш кучедалаш республика мом ышта?

Тул ылыжмаш деч аралалташ манын, республикысе чодыра озанлык пашаеҥ-влак кызыт поснак чот ямде улмо режим дене пашам ыштат. «Тачысе кече марте специалист-влак 8,5 тӱжем утла патрулированийым эртареныт, 280 тӱжем километрым эртеныт, 4,5 тӱжем утла минерализоватлыме полосам ямдыленыт.  Калык дене пашам ыштыме сомылланат кугу тӱткышым ойырена: мутланымашым эртарена, листовка, буклет-влакым шалатена», - рашемден БР Чодыра озанлык министр Марат Шарафутдинов. 

Тылеч ончыч республикыште еҥ-влакым экстренно шупшыкташ автобусым, тыгак огнетушитель, кусаркален кондыштарыме пожарный резервуар-влакым налыныт. Нуно пожар ваштареш кучедалме службын подразделенийлаштыже аралалтыт, кӱлеш годым нуным республикын кеч-могай точкышкыжо колтат. Пожар ваштареш кучедалаш волонтер-влакымат туныктеныт. Кок ий ончыч регионым вуйлатыше Радий Хабировын инициативыж почеш республика Ка-32 пожарно-спасательный вертолетым налын. Тудым пожарым йӧрташ веле огыл, вӱдшор да пожар шотышто ситуацийлан мониторингым ышташат кучылтыт. Пожар чӱчкыдын лийме районлаште автоматический мониторингым эртараш видеокамер-влакым вераҥденыт. 

Айдемын титакшылан кӧра лийше пожарын тӱҥ амалже-влак:

- Тулотым ылыжтеныт, но тудым кӱлеш семын йӧртен огытыл. Тидлан кӧра сескем-влак йырысе вер-шӧрыш чоҥештеныт;

- Кукшо шудыш шырпым але окуркым кудалтеныт;

- Янда кленчам але янда пудыргым коденыт: тудо линза семын йырым-йыр тулым ылыжтен. 

Шашлыкым кушто жаритлаш лиеш?

Кызыт пожар ваштареш кучедалме режимым увертарымылан кӧра парклаште, чодыралаште, эҥер серлаште тулотым ылыжташ да шашлыкым жаритлаш чареныт. Тудым шкендан дачыште але сад-пакчаште веле ямдылаш лиеш. Но, МЧС пашаеҥ-влакын мутышт почеш, тыштат посна правил-влак улыт. Игече мардежан гын, тиде сомылым варарак, сай игече годым, шуктыман. Мардеж уке гын, мангаллан верым ямдылыза: чоҥымо объект-влак деч вич метр ӧрдыжкӧ кораҥза, йырым-йыр кукшо шудым кораҥдыза, тыгак шашлыкым ямдылыме вер пушеҥге йымалне верланышаш огыл. Туткарыш логалаш огыл манын, воктенда тулым йӧртымӧ арвер-влак: огнетушитель, вӱдым темыме ведра, ошмам оптымо яшлык - лийшаш улыт.