Башкирийыште больница-влак кузе вашталтыт?

Тора яллаште эмлымаш

Икмыняр ий ончыч ялласе ФАП-влак тӱҥ шотышто коҥгаш олтен ырыктыман тоштемше зданий шотан лийыныт. Южо вере ял калыклан эсогыл уколым ышташ але давленийым висаш лу утла километрым каяш логалын. Кызыт ситуаций вашталтын. Республикыште кок тӱжем утла фельдшер-акушер пункт пашам ышта, да тушеч кажне кумшыжым тӱрыснек уэмденыт. 

Тошто зданий олмеш процедурный, смотровой кабинетан, фельдшер-влаклан сай паша веран у модульный комплекс-влакым чоҥеныт. Кажне ФАП-ыш интернет кылым пуртеныт, тыште электрон форматан больничный лаштыкымат почыт, федеральный да республикысе медицина рӱдерын пашаеҥже-влак дене консультацийым эртарат. Кодший «Охрана материнства и детства» региональный программа почеш Малояз, Акъяр, Караидель да Тошто Балтач селалаште ӱдырамаш-влаклан писын чоҥымо модульный консультаций рӱдер-влакым нӧлтен шогалтеныт. тушто специалист-влакын кабинетышт, кечывалым эмлалтме стационар, психологий да медико-социальный полышым пуымо, ава ден икшывылан пӧлем, модмо вер-влак улыт.  

Торарак яллаште илыше-влак нергенат огыт мондо. Тиде тӱҥ шотышто илалше-влак, нунылан больницыш райрӱдыш мияш куштылго огыл. Тидлан кӧра тыгай-еҥ-влаклан посна график дене мийыше кусаркален кондыштарыме ФАП-влакым ыштат.

Селалан кадр-влак

Уэмдыме, кызытсе жапын йодмашыжлан келшен толшо оборудований дене йӧнештарыме медпунктыш, сай условиян паша верыш, специалист-влакат кумылынрак мият. Самырык-влакат шочмо селаштышт пашам ышташ кодыт. Нунылан «Земский доктор», «Земский фельдшер» программа-влакым илышыш шыҥдарат. Республикысе здравоохранений министерствын увертарымыж почеш, нине программылан кӧра 2012 ий гыч селалаште 2,5 тӱжем утла еҥ пашам ышташ тӱҥалын, нунылан тӱлымӧ чумыр окса 2,5 миллиард теҥгеш шуын. Кадрым ситараш манын, Башкирийыште Уфасе медицина колледжын филиалже-влакым почыныт - медицина пашаеҥ-влакым кызыт Нефтекамск, Октябрьский, Учале олалаште, Акъяр ден Месягут селалаште ямдылат. чыла студент паша вер шотышто договорым ышта да практикымат ончыкылык паша верыштыже эрта.        

Тазалык поезд-влак

Башкирийын тиде проектшым Российыштат сайлан шотленыт, тудын дене элын моло регионжо-влакат пайдаланат. Селалашке флюорограф, маммограф да моло кӱлешан техника дене йӧнештарыме кусаркален кондыштарыме мобильный комплекс - «тазалык поезд-влак» - мият. Тидлан кӧра тушто илыше калык тазалыкшым тугок терген, кӱлеш врач деч каҥашым налын кертеш. Тазалык поездлан кӧра тӱжем наре еҥ илышыжым арален кода - лӱдыкшӧ черым жапыштыже, палдырнаш тӱҥалме годымак, верештын, ешартыш шымлымашым эрта, эмлалташ тӱҥалеш да черым сеҥа.    

Поликлиника-влакым чоҥымаш, ачалымаш 

ФАП веле огыл, районысо больница-влакат вашталтыт. Нунылан капремонтлан, оборудованийым алмашташ, автопаркым уэмдаш шийвундым ойырат. Мутлан, кодший Малояз больницылан у маммографым пуэныт, тудлан кӧра ты жаплан кок тӱжем утла ӱдырамаш тазалыкшым шымлен. Бурзян райбольницыште скрининговый у маммограф дене пайдаланат, Акъярысе больницыште кусаркален кондыштарыме рентген аппаратым вераҥденыт. Тиде кечылаште Янаул больницыш гинекологийыште операцийым ышташ кучылтмо оборудованийым - кольпоскопым - намиеныт. Янаулышто тыгак ик сменыште 150 еҥ мияш лийме йоча поликликын кок пачашан у зданийжым почыныт. Больницым первичный звенолан модернизацийым ыштыме президент программа, «Продолжительная и активная жизнь» нацпроект полшымо дене чоҥеныт. 

«Кундемысе еҥ-влакын тазалыкышт верч азапланымаш здравоохраненийын первичный йыжыҥже гыч тӱҥалеш. Поликлиникыласе условий, нунын оснащенийышт, тушто пашам ыштыше врач-влак деч пешат шуко шога. Пытартыш ийлаште первичный звенон ландшафтшым палын вашталтен, тиде сомыллан федеральный оксам налын кертна. Тиде пашам умбакыжат шуена. Еҥ-влакын тазалыкыштым арален кодымо, илыме ийготыштым шуйымо йодыш эре ончылно лиеш». 

Радий Хабиров, Башкортостан Республикын Вуйлыкшо.