Вӱдышӧ-влак пареҥгын шочмо верже могай да тудым кӧ Российыш кондымыж нерген оҥай историйым каласкаленыт. Рвезе-влак пален налыныт: мӱндыр верлаште ийын коштмаш гыч Испанийыш лӱмлӧ путешественник Христофор Колумб урлыкашым, у кушкыл пырчым, конден, но Европышто пареҥгын мо улмыжым вигак умылен огытыл. Ик поян унаже-влаклан, пареҥге пеледмек, вургеш кержалтше ужар шарикым тамлен ончаш пуэн. Тиде кочдымо пареҥге саскам уна-влакланат пуымо…
Российыш пареҥгым Голландий гыч Петр I конден. Кресаньык-влак ятыр жап теҥыз вес могыр пакчасаскам налын огытыл, нуным пареҥгым кушташ да кочкаш ӧкымленыт. Европысо семынак, кресаньык-влак кушкыл вурго гыч саскам кочкыныт.
Илен-толын, еҥ-влак пареҥгым чын кочкаш тунемыныт! Пареҥге пеш тамле улмаш, тушто шуко пайдале вещества уло. Рвезе-влак, шарналтен, пареҥге гыч ямдылыме тӱрлӧ кочкышым лӱмдышт. Нуно «пареҥгым шынде», «шурным погена» оҥай модмашыш ушненыт, пареҥге нерген каласкаленыт да муреныт. Мероприятий шке кид дене ямдылыме пареҥге кочкыш дене чайым йӱмаш дене мучашлалте.