

Корно дене машина-влак ял калыкым пашаш наҥгаят але йӱдым пашам ыштен нойышо-влакым мӧҥгӧ кондат. Машина кокла гычак пырыс-влакат «пашаш» вашкат: иктын-иктын дамбыш кӱзат - дамбе тӱрысӧ суслик але пасуголя пеш тамле, витне.
Теве качалке ӱмбач кӧгӧрчен-влак толын лектыч да ялыш чоҥештышт. Тугеже, тушто озавате-влак шке ютывусыштым пукшаш лектыныт.
Ой, а каваште мо тыгай? Учений мия мо? Олагорак-влак шемгоракым вурсен-вурсен поктат. Тудыжо чӱҥгалаш тӧча, но олагорак-влак проворрак улыт - шылын шуктат.
Асфальтыште вырляҥге еш койылалтыш. «Кочай, ончал, мыйын оҥем могай таза» маншыла, ончылнем оҥыштым модыктен каят.
Умбалныракше - вӱд. А туштыжо мыняр кайык!? Теве вӱд серыште шырчык-влак кӱседык почеш коштыт. Кӱседык вер гыч верыш тӧрштылеш. «Кайыза, мый тендан авада омыл» манеш ала мо.


Вӱдыштӧ тарляк темын. Тамакым шупшшо пӧръеҥын але ватын гай йӱкышт дене моло кайык-влакын йӱк-йӱаныштым кычкырен петыраш тӧчат. Коклаштышт кайыклудо-влакат койыт. Нунышт жапын-жапын каваш чоҥештен каят. Чоҥештыл ноят да мӧҥгеш толын шинчыт.
Тораштырак, школ шеҥгелне, Изикай куп верланен. Тушто йӱксӧ мужыр коеш. Икте-весыштым йӧратен-шыматал ончал колтат. Кенета ик йӱксыжӧ пелашыжлан «Йӧратымем, мый тыланет вӱд пундаш гыч шӧртньым кычал луктам» манешат, вуйжо вӱд йымак йомеш.
Ожно колхозын мӱкшпакчаштыже Юсуп павай пашам ыштен. Икана пашаш кайымыж годым Кадеча кокайын пӧртшӧ дек шуэшат, почылтшо тӧрза воктек миен пелешта:
- Кадеча, тӧрза дек тол-ян.
- Молан, Юсуп?
- Кунам мӱкшпакчаш миет?
- Молан? - йодеш адак кокай.
- Мӱкш-влак «Кадеча-Одеча-Ведеча, Кадеча-Одеча-Ведеча…» манын мызлат, тыйымак вучат аман, - вашешта Юсуп.
Колхоз мӱкшпакча жап эртен, элнат вашталтын. Но туге гынат куэрлаште мурышо кайык йӱк южгунак тугак шоктымо гай чучеш.

