Все новости
Айдеме да пӱртӱс
1 Ӱярня , 12:43

Пырысат тӱрлӧ лиеш

Айдемын веле огыл, пырысынат тудлан лӱмлымӧ кечыже уло. 1 март Пырысын кечыжлан шотлалтеш.Южо еҥ пырысым путырак йӧрата, йолташыже семын ужеш, а южо, мӧҥгешла, чытенат ок керт: пунжым, койышыжым, йӱкшым...

Авторын фотожо.
Авторын фотожо.

Кеч-мо гынат, пырыс суртышто курымла дене айдеме пелен ила да шукертак пуйто ешын ужашышкыже савырнен. Нунынат, мемнан семынак, шке койышышт, кумылышт, йӧратыме лукышт, кочкышышт. Ялыште нуным тӱҥ шотышто колям лӱдыктылаш, а шоҥгыракше але шкет еҥже йолташ семын ашнат гын, олалаште пачерым сӧрастарыше декоративный арвер, пӧртын озаже, пырысигыжым йочалан чонан модыш семын кучат. 

Пырыс озажлан ӱшанле улеш: ик еҥ деке тунеммеке, кужу жап пеленже ила. Тиде жапыште лӱмжымат «умылаш», йодмымат «шукташ» тунем шуэш. А эше тудо верым, айдемым сай шарна. Илышыште «Кеҥежым пырыснам шочшо-влаклан воктенсе ялышкак намиен коденна ыле. Огыда ӱшане: тушечын, корным муын, пасу гоч мӧҥгӧ пӧртыльӧ вет» ойлымымат колаш логалын.

Ученый-влак, пырысым шымлен, оҥай иктешлымашке шуыныт: 

Пырыс илышыжын 70 процент жапшым мален эртара, 30 процентшым -  шкенжым мушкеш, пунжым эрыкта.  

Мырлымашыже шкем сайын шижмашым палдара, эше лыпланашышт полша.

Пырыс 12-15 ий ила, южыжо 20 ий деч утларакат илен кертеш. Тӱняште эн шоҥго пырыс 38 ий илен.

Пырыс шӱдӧ тӱрлӧ йӱкым ойырен мошта. 

Тӱняште эн неле пырыс 21,3 килограмман лийын. 

Шинчаже пешат пӱсӧ: пычкемышыште айдеме деч куд пачаш сайрак ужеш. 

Египетыште пырыс шнуй вольыклан, айдемым осал шӱлыш деч аралышылан шотлалтын.

Пырысын «эмоциональный интеллектше» виян - тудо куаным, ойгым, шкет улмым да моло шижмашым «умылен» кертеш.

Автор: Людмила Шавалиева
Читайте нас